Als leverancier wil je vooral één ding: een sterke inschrijving indienen die je kans op gunning vergroot. Je investeert veel tijd en aandacht in prijs, kwaliteit en een overtuigend plan van aanpak. Tegelijkertijd vragen opdrachtgevers steeds vaker aanvullend om onderbouwing van duurzaamheid, CO₂-uitstoot en levenscycluskosten in het kader van circulariteit. Dat vraagt om extra voorbereiding en afstemming binnen je organisatie.

Voor leveranciers die dit goed aanpakken, bieden deze extra stappen kansen. Een duidelijke en onderbouwde circulaire aanpak versterkt namelijk je kwaliteitspositie en helpt je verder onderscheiden in aanbestedingen. In deze blog lees je waarom circulariteit steeds vaker terugkomt in aanbestedingen en hoe je dit praktisch vertaalt naar je inschrijving.

 

Waarom overheden steeds meer sturen op circulariteit

Klimaatverandering, grondstoffenschaarste en toenemende afvalstromen zetten druk op economieën en productieketens. Om deze uitdagingen structureel aan te pakken, verankeren overheden circulaire doelstellingen steeds nadrukkelijker in wet- en regelgeving. Deze kaders bepalen in toenemende mate hoe producten worden ontworpen, hoe markten zich ontwikkelen en dus ook; welke eisen terugkomen in aanbestedingen.

 

Europese ambities als aanjager

De Europese Unie heeft haar klimaat- en grondstoffenbeleid vastgelegd in de Europese Green Deal. Deze strategie schrijft voor dat Europa in 2050 klimaatneutraal moet zijn en dat economische groei minder afhankelijk moet worden van het gebruik van primaire grondstoffen.

De Green Deal wordt verder uitgewerkt in het Circular Economy Action Plan. Dit actieplan stimuleert dat producten duurzamer worden ontworpen, langer meegaan en beter kunnen worden hergebruikt. Het gevolg is dat eisen rondom repareerbaarheid, levensduurverlenging en efficiënt materiaalgebruik steeds vaker terugkomen in aanbestedingen.

 

Productregelgeving en informatieverplichtingen

Aanvullend op deze beleidskaders introduceert de Europese Unie specifieke productregelgeving. De Ecodesign for Sustainable Products Regulation (ESPR) verplicht producenten om producten duurzamer te ontwerpen en beter geschikt te maken voor reparatie, hergebruik en recycling.

Onderdeel van deze regelgeving is de invoering van digitale productpaspoorten. Deze paspoorten bevatten informatie over materiaalgebruik, herkomst van grondstoffen, milieuprestaties en verwerkingsmogelijkheden aan het einde van de levensduur. Hierdoor worden transparantie en betrouwbare productinformatie steeds belangrijker binnen aanbestedingen.

 

Nederlandse vertaling van Europese doelstellingen

De Europese ambities werken door in het Nationaal Programma Circulaire Economie. Dit programma stelt dat Nederland in 2030 ten minste 50% minder primaire grondstoffen wil gebruiken en in 2050 volledig circulair wil zijn.  Het programma Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven en Inkopen (MVOI) maakt deze doelen concreet voor aanbestedende diensten. Via gestandaardiseerde criteriadocumenten worden circulaire eisen opgenomen rond onder meer levensduurverlenging, hergebruik van materialen, CO₂-reductie en ketentransparantie.

 

Circulariteit in aanbestedingen

Met deze wet- en regelgevingen krijgt circulariteit krijgt een steeds concretere plek in aanbestedingen. Aanbestedende diensten kijken niet alleen meer naar aanschafprijs, maar naar de impact van een oplossing gedurende de hele levensduur.

Dat vraagt om duidelijke onderbouwing. Veel organisaties werken al aan circulariteit, maar het meetbaar maken van circulaire prestaties blijkt lastig. Het Circularity Gap Rapport laat zien dat 95% van de organisaties circulaire maatregelen neemt, terwijl slechts 23% grotendeels of volledig circulair werkt. Bovendien gebruikt 28% geen circulaire KPI’s, waardoor prestaties moeilijk te vergelijken zijn.

Aanbestedende diensten vragen daarom steeds vaker om concrete en controleerbare informatie. Je ziet dit terug in aanbestedingen via:

• beoordeling op levenscycluskosten in plaats van alleen aanschafprijs
• functionele specificaties die ruimte bieden voor circulaire oplossingen
• contractvoorwaarden met afspraken over hergebruik, onderhoud en terugname

Voor leveranciers betekent dit dat circulariteit vooral zichtbaar moet worden in de onderbouwing van jouw oplossing.

 

5 tips om circulariteit sterker te verwerken in je inschrijving

1. Onderbouw de levensduur van je oplossing

Geef inzicht in hoe lang je product of dienst meegaat en wat dat betekent voor onderhoud, vervanging en kosten op lange termijn. Beschrijf dus niet alleen wat je levert, maar ook hoe duurzaam het gebruik is.

Denk bijvoorbeeld aan:

• de verwachte technische levensduur
• onderhoudsintervallen
• beschikbaarheid van reserveonderdelen
• mogelijkheden voor upgrades of revisie

Hiermee laat je zien dat jouw oplossing zijn waarde behoudt gedurende de hele gebruiksfase.

 

2. Maak materiaalgebruik transparant

Aanbestedingen vragen steeds vaker om duidelijkheid over gebruikte materialen en grondstoffen, via  een Digitaal Productpaspoort. Transparantie hierover versterkt je inschrijving en laat zien dat je bewust omgaat met grondstoffen.

Geef bijvoorbeeld inzicht in:

• het aandeel gerecyclede materialen
• het gebruik van biobased of hernieuwbare grondstoffen
• de vermijding van schaarse of milieubelastende materialen
• de mogelijkheden voor demontage en hergebruik van onderdelen

Dit maakt zichtbaar hoe jouw oplossing bijdraagt aan efficiënter materiaalgebruik.

 

3. Beschrijf wat er gebeurt na de gebruiksfase

Circulariteit stopt niet bij levering. Opdrachtgevers willen weten wat er gebeurt wanneer producten het einde van hun levensduur bereiken.

Licht daarom toe:

• terugname- of inzamelprogramma’s
• hergebruik van onderdelen
• refurbishingmogelijkheden
• recyclingprocessen
• maatregelen om afval in de keten te verminderen
• Hiermee laat je zien dat je verantwoordelijkheid neemt voor de volledige levenscyclus van je oplossing.

 

4. Onderbouw circulaire prestaties met meetbare gegevens

Duurzaamheidsclaims worden sterker wanneer je ze ondersteunt met concrete cijfers. Meetbare prestaties maken je inschrijving geloofwaardiger en beter vergelijkbaar.

Denk aan indicatoren zoals:

• CO₂-reductie
• Milieukostenindicatoren
• percentage hergebruikte materialen
• energieverbruik tijdens gebruik
• resultaten uit levenscyclusanalyses

Met duidelijke data maak je inzichtelijk wat de werkelijke impact van je oplossing is.

 

5. Anticipeer op terugkerende duurzaamheidsvereisten

Veel duurzaamheidscriteria komen regelmatig terug in aanbestedingen. Door deze patronen te herkennen kun je je beter voorbereiden en informatie vooraf verzamelen.

Veelvoorkomende thema’s zijn:

•  levensduurverlenging
•  onderhoud en repareerbaarheid
• materiaaltransparantie
• CO₂-prestaties
• samenwerking in de keten

Door hier proactief op in te spelen, sta je sterker bij nieuwe uitvragen.

Speel in op kansen met circulariteit met Mercell

Circulair inschrijven vraagt om tijdige voorbereiding, marktinzicht en goed onderbouwde informatie. Mercell helpt je om kansen sneller te herkennen, slimmer te werken en beter onderbouwde inschrijvingen te maken, met slimme features:

 

• Ontvang automatisch relevante aanbestedingen met AI-matching
  Gerichte tender alerts zorgen ervoor dat je alleen aanbestedingen ontvangt die passen bij jouw profiel. Zo filter je gemakkelijk op relevantie en kun je sneller inspelen op opdrachten waarin duurzaamheid en circulariteit zwaar meewegen.

• Anticipeer op heraanbestedingen
  Inzicht in aflopende contracten laat zien waar nieuwe aanbestedingen te verwachten zijn. Dit geeft ruimte om circulaire verbeteringen door te voeren voordat nieuwe eisen worden vastgesteld.

• Gebruik gunningsdata als strategisch voordeel
  Analyse van eerdere gunningen laat zien welke oplossingen winnen en waar opdrachtgevers waarde aan hechten. Deze marktinzichten helpen om circulaire elementen sterker te positioneren in je inschrijving.

• Werk proactief met markt- en concurrentie-inzichten
  Door patronen in aanbestedingsdata te herkennen, zie je met Market Intelligence welke duurzaamheidscriteria vaker terugkomen. Zo kun je gerichter investeren in verbeteringen die aansluiten op toekomstige uitvragen.

• Bespaar tijd met AI-ondersteuning
  Met onze AI gedreven tools, zoals AI Summary, worden aanbestedingsdocumenten snel samengevat en begrijp je direct de scope, verplichtingen en risico’s.  De tijd die je hiermee bespaart, kun je besteden aan het versterken van je circulaire onderbouwing.

• Houd overzicht en werk efficiënter samen
  Met centrale werkruimtes en planningsfuncties werk je gestructureerd samen met bidteams en inhoudelijke experts. Hierdoor wordt duurzaamheidsinformatie vollediger, consistenter en overtuigender verwerkt.